Республикэ Македониэ

Къыздихар Уикипедиэ
Jump to navigation Jump to search
Республикэ Ишъхъэрэ Македониэ
мак-бз. Република Северна Македонија
Flag of North Macedonia.svg Дэмыгъэ Республикэ Ишъхъэрэ Македониэм
Республикэ Ишъхъэрэ Македониэм и нып Республикэ Ишъхъэрэ Македониэм и дэмыгъэ

Кординатхэр: 41°37′00″ с. ш. 21°43′00″ в. д. / 41.616667° с. ш. 21.716667° в. д. (G)

Location Macedonia Europe.png
Гоуидзэр: «Свобода или смерть»
Къэрал уэрэд: «Денес Над Македонија» (Макъ едэӀун (info))
Хуитыныгъэм и махуэ 1991 фокIадэм и 8
Нэхъышъхьэбзэхэр македониэбзэ
Къалэ нэхъышъхьэр Скопие
Къалэ нэхъ инхэр Скопие
ӀэнатӀэ хабзэр парламент республикэ
Президентыр
Премиер-министыр
Георге Иванов
Зоран Заев
ШӀыпӀэр
• Псори
• % псым пӀэуэ иубыдыр
145-нэ дунем
25 333 км²
1,9
Къэралым и джылэр
• ЗэралъытэмкӀэ (2012)
Ӏувагъыр

2 082 370 цӀыху (143-нэ)
80 цӀыху/км²
ВКӀуП
  • КъыхэкӀыр (2006)
  • Зы цӀыхум къытехуэр

$16,94 млрд.  (121-нэ)
$7,645
Валутэр македониэм и денар
Интернет-доменхэр .mk
Телефон кодыр +389
Зэманыгъуэхэр +1
Commons-logo.svg Республикэ Ишъхъэрэ Македониэ Уикисурэтылъэм

Республикэ Ишъхъэрэ Македониэ (мак-бз. Република Северна Македонија) — Еуропэм хэт къэрал. Къалэ нэхъышъхьэр — Скопие.

Хэкумэтх[гъэтэрэзын | edit source]

Республикэ Ишъхъэрэ Македониэм и шӀыпӀэтхыпхъэ

Республикэ Ишъхъэрэ Македониэ Балкан хы тӀыгуныкъуэм хэт. Гъунапкъэхэр здыӀухьэр: ишъхъэрэмкӀэ — Косово республикэм (дунейм псоми къамылъыта къэрал), Сербиэм, къуэхьэпӀэмкӀэ — Албаниэм, ишъхъэрымкӀэ — Алыджым, къуэкӀыпӀэмкӀэ — Болгариэм.

Езы шӀыпӀэр нэхъыбэм къуэкӀэ-бгыкӀыу щыт.

Къэралым и шӀыпӀэм и инагъыр — 25 333 км².

Тхыдэ[гъэтэрэзын | edit source]

Македониэ республикэм и шӀыпӀэр Пэсырей Македониэм щыщт, абым и ицӀэри къахэкӀауэ къылъыса хъуа.

Лъэхъэнэ курытхэм я пэм нэхъышъхьэ дину хэкум щытар Захуэ чыристэныгъэ. XVI лъэхъэнэм Македониэр, Балкан хы тӀыгуныкъуэ псом хуэдуи Уэсмэн империэм иубыда.

Япэрей балкан зауэр иуха яуж 1911 гъэм Македониэр Болгариэм хэхьа, ауэ етӀуанэ зауэм Болгариэм и къэру къыщимыхьым 1912 гъэм, Македониэр Сербиэм хокӀуэ (1918 гъэм щыкӀэдъауэ - Йугослау).

ЕтӀуанэ дунейпсо зауэр щекӀуэкӀым Македониэр оккупациэм хэта. 1945-1991 гъэхэм - социал Йугославиэм и республикихым я зы, 1991 гъэм щыкӀэдзауэ къэрал хуит мэхъур.

Джылэ[гъэтэрэзын | edit source]

Къэлъытэгъуэ гуэрэхэмкӀэ, 2005 гъэм къэралым джылэр 2 045 262 цӀыху ябжа.

Лъэпкъ нэхъ ину дэсхэр: македонхэр (64,18 %), албанхэр (25,1 %), тыркухэр (3,85 %), пэмыкӀхэр.

ДинкӀэ — чыристэнхэр (68 %), мыслимэнхэр (30 %).

АдминистрациэмкӀэ и гуэшыгъуэр[гъэтэрэзын | edit source]

Республикэ Ишъхъэрэ Македониэр — къэрал унитару щыт. АдминистрациэмкӀэ 84 хэку зэхокӀыр.

ТехэпӀэхэр[гъэтэрэзын | edit source]