Уысэрэжъ

Къыздихар Уикипедиэ
Мыбы кӀуэн: навигацэ, лъыхъуэн

Уы́сэрыжъ, Уэ́рсэрыжъНартхэм я ӀуэрыӀуатэхэм хэт цӀыху. Мыхьэнэ бжыгъэхэр хъыбархэм зэрехьэ: нартхэм я тхьэмадэ, лъэпкъым я нэхъ жъыдыдэ, нартхэм уадэрэ гъубджэрэ яхуэзышъар, уд, дунем къыщехъулӀу хъуари къэхъунури зышъэ-зылъагъу. Уысэрыжъыр мы цӀэуэ Ӏэзэгъуэ мыхьэнэ хьэлъу кӀахэ хъыбархэм къыхокӀыр, къэбэрдей хъыбархэм цӀыхум и цӀэуэ щыт. Хъыбар бжыгъэм Уысэрыжъыр фӀыуэ, нартхэм къадэӀэпыкъу къыхокӀыр ауэ хъыбар «Сосрыкъуэ и кӀуэдыкӀэ» шхуиӀэм Сосрыкъуэ и бихэм яхуэӀуатэ шъауэм тӀэсхъэпӀэ иӀэр Тхъуэжьейрэ Сосрыкъуэрэ я зэпсэлъэным кӀэкӀэдэӀуэауэ.

Сурэтыр[гъэтэрэзын | edit source]

Хъыбархэм я нэхъыбэм (кӀахэбзэмкӀэ) Уысэрыжъыр лӀыжъыуи нэуэжъыуи къыхэкӀыфыну, абыхэм дежь «Уысэрыжъыр» цӀэкъым Ӏэзэгъуэ цӀыхум зэрыхэлъыр егъэлъагъуэ мыхъумэ. «Сосрыкъуэ и кӀуэдыкӀэ» хъыбарым Уысэрыжъыр нэуэжъ уд бжыгъэрэ и сурэтыр зэрехъуэкӀыр — данэ лъахъэ, кӀопшъыкӀэ, дышъэ тадж, Сосрыкъуэрэ иригъэхъуапсу къыригъэштэн шъхьэкӀэ Тхъуэжьейрэ абымрэ якӀэкӀэдэӀуэн игугъу. ПэмыкӀэ къэбэрдей хъыбархэм Уысэрыжъ (Уэрсэрыжь) нартхэм ядоӀэпыкъур — уадэрэ гъубджэрэ зэрашъын хуер яджыреӀэ. Гулъытэгъу а хъыбарым хэлъыр Уысэрыжъым и цӀэр зэрзахъуэкӀым:

« Хъуыдымыжьыр Уэрсэрыжьым

Мыр жыриӀэу елъэӀуащ:

Сэ уиуыз къэзыхь, Уэрсэр,

Нартуэ щъыӀэм уанэхъыжьщ,

Уэ плъэкӀынущ, сыуыщый,

Дауэ уадэ зэрысщӀынур?

 »

Абдежьым дызэплъын хуер Уысэрыжъым зэрашъын къуэдер зэраджыриӀэра, езы Ӏэмэпсымэхэр зи Ӏэшъагъэ хъур Лъэпшъымрэ Хъуыдымыжьымрэ, Нарт Хэкум я цӀэрыӀуэ гъукӀэхэм икӀи тхьэуэ щытхэм.

ТехьэпӀэхэр[гъэтэрэзын | edit source]