Къумадэджынэ
| Къумадэджынэ | ||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ЩӀэныгъэ хэкӀыгъэхэр | ||||||||||||||||
|
||||||||||||||||
| Латин цӀэр | ||||||||||||||||
| Ammoperdix griseogularis Brandt, 1843 |
||||||||||||||||
|
Къумадэджынэ (лат-бз. Ammoperdix griseogularis) — мэзджэд лъэпкъым щыщ лӀэужьыгъуэщ.
Хэтхахэр |
Теплъэр [гъэтэрэзын]
Ещхьщ къуршджэдым, ауэ нэхъ цӀыкӀущ. Къешэч г. 200 хуэдиз. Хъухэм я теплъэр щхъуэщ, мащӀэу тхьэмбылыфэ къыщӀэуэу, и пкъыщхьэм мащӀэу къыхэщу ӀэпапӀэ цӀыкӀухэр хэпхъауэ ирокӀуэкӀщ. Гу лъытыгъуэр и теплъэм хужь кусэ цӀыкӀура и пэм деж къыщыщӀидзэу и тхьэкӀумэм нэс екӀуэкӀыр, абдежым гъуэжь ӀэпапӀэ хъурей хъууэ. И бгъухэмкӀэ кусэ гъуабжэ-фӀыцӀафэхэр ирохыр. Анэм и теплъэр нэхъ фагъуэщ — щхьэмрэ, и бгъухэмрэ кусэхэр хэлъкъым. Я пэр гъуэжьщ, лъакъуэхэр гъуэжь-фӀеифэщ.
Здэпсэухэр [гъэтэрэзын]
Азиэм и Ӏэхьэ нэхъыбэр хеубыдэ. Къажэрым и ищхъэрэ-къухьэпӀэ лъэныкъуэм къыщыщӀэдзауэ Инд псыхъуэм нэс, абым нэмыщӀу Азиэ Курытми и къумылъэ щӀыпӀэхэм я нэхъыбэм. Абгъуэр щӀым щещӀ, удз лъагэ Ӏуву зэщӀэкӀахэм. Къыришыр шыри 10-16, мащӀэу 18-м нэс къышыриш мэхъу.
Ӏусыр [гъэтэрэзын]
Нэхъыщхьэу и Ӏусыр къэкӀыгъэхэм я пкъыщӀэ, жылэ, мэракӀуэ. Нэхъ мащӀэу хъумпӀэцӀэдж, цӀыв, хьэпщхупщ.
| Мыр тхыгъэ нэмыгъэса орнитологиэмкӀэ. Проэктым удэӀэпыкъуфыну, бгъэтэрэзу, нэхъыбэ иптху. |
Тхылъхэр [гъэтэрэзын]
- Брат Хьэсин. Адыгэхэм я къуалэбзу щӀэныгъэр. Черкеск къ. 2007 гъ.