ТӀуапсэ

Къалэ ТӀуапсэ ур-бз. Туапсе Нып Дэмыгъэ Къэрал УрысейУрысей Федерациэм и субъект Краснодар КъэралКраснодар Къэрал Муниципал куей Краснодар Къэрал Координатхэр 44.1, 39.08333344°06′00″ с. ш. 39°05′00″ в. д.44.1° с. ш. 39.083333° в. д.   Хьэблэ тхьэмадэ Чехов Александр Викторович Щыхалъхьар 1838 япэреуэ и гугъыр VI-II ди лъэхъэнэм ипэ Хьэблэ  1916 И инагъыр 33,41 км² джылэр 63 283 цӀыху (2009) Лъэпкъхэр урыс, ермэлы, адыгэ (шапсыгъ) Этнохоронимыр ТӀуапсэхэ Зэманыгъуэр UTC+3 Телефоным и кодыр +7 86167 Почтэ индексыр 352800 Автом и кодыр 23; 93 ОКАТО 03 432 000 000 Официал сайтыр http://www.adm.tuapse.ru

ТӀуапсэ (ур-бз. Туапсе) — Урысыйм Краснодар къэралым хэт къалэ, ТӀуапсей куейм икъалэ Ӏаташъхьа.

Джылу дэсыр мин 63 283 (2009 гъэмкӀэ).

Хы ФӀыцӀэм икъуэхьапӀэ лъэныкъуэмкӀэ щыӀэ Ӏуфэм иде Ӏулъ Къаукъаз Ӏуашъхьашхуэшэм я лъабжъэм, ТӀуапсэ ипсыхъуэм.

Къалэ нэхъ игъунэгъухэр: Краснодар, Щачэ ( ур-бз. Сочи ), Псыфаб ( ур-бз. Горячий Ключ ), Хъулъыжъый ( ур-бз. Геленджик ), Хъыдыжъы ( ур-бз. Хадыженск ).

Джылэр

Джылу дэсамрэ дэсымрэ гъэхэмкӀэ

• 1916 - мин 25, 0
• 1926 - мин 12, 0
• 1959 - мин 36, 7
• 1970 - мин 51, 4
• 1979 - мин 59, 8
• 1989 - мин 63, 0
• 2000 - мин 65, 4
• 2004 - мин 64, 2
• 2008 - мин 62, 1

Лъэпкъ нэхъыбу дэсхэр - урысрэ ермэлыхэмрэ; адыгэ ( шапсыгъ ), алыдж.