Бланэ

Къыздихар Уикипедиэ
Мыбы кӀуэн: навигацэ, лъыхъуэн
Бланэ
Бланэ
Къуэкlыпlэ-Америкэ Бланэ
ЩӀэныгъэ хэкӀыгъэхэр
Лъэпкъышхуэ: Псэушъхьэхэр
Типхэр: Кордэхэ
Тип къуэдзэ: ДжабэрыӀэхэ
ХэкӀ: ШэрыпӀхэ
ХэкӀыгъуэ: ЛъапэтӀуанэхэ
ХэкӀыгъуэ къуэдзэ: ГъэнышкӀухэ
Лъэпкъ: Шъыхьхэ
Лъэпкъыгъуэ: Бланэхэ
ЛӀэужъыгъуэ: Бланэ
Латин цӀэр
Alces alces Linnaeus, 1758
И щӀыпӀэр
сурэт

Wikispecies-logo.svg
Систематикэ
УикилӀэужьыгъуэм

Commons-logo.svg
Сурэтхэр
Уикисурэтылъэм

ITIS 180703
NCBI 9852

Бланэ (лат-бз.: Alces alces, ур-бз.: Лось) — къэкlыгъэшх псэушъхьа, шэрыпl, шъыхь лъэпкъым ящыщ.

Аплъэпкъыр[гъэтэрэзын]

Бланэхъум икlыхьагъыр м. 3 носыр, илъэгагъыр м. 2, 3, икlапэр см. 12 - 13, ихьалъагъыр кг. 360 - 600; Урысейм идей Къуэкlыпlэ Джыжьэмрэ, Канадáмрэ кг. 900 носхэр. Бланэбзхэр нэхъ цlыкlу щытхэ. Изэфlэтыкlэмкlэ бланэхэр яшъхьащокlыр пэмыкl шъыхьхэм куэдкlэ. Ипкъымрэ ипшъэмрэ кlэкlыу щыт, икlыбым джабэ тет, лъакъуэхэр кlыхь lэуэ щыт, абы шъхьакlэ псы щефэнум идежь псым кууэ хэхьан хуэй иэ лъэгуанджэмышъхьакlэ увын. Ишъхьар ину щыт, пэшхуэ пыту, lупашъхьар ину, къыпылэлу щыту. Ифэр гъуабджэ-фlыцlу щыт, лъакъуэхэр псыфэнэхуэ щыт, хужьым нэхъ хуэкlу.

Бланэхъухэм ин lэуэ ( иджырей шэрыпlпсэушъхьахэм я нэхъ ин ) бжъакъуэ ятет, я кlапэ зэхуакухэм см. 180 дэлъу носыр, я хьалъагъыр кг. 20 - 30. Илъэс къэс бжъакъуэхэр похур шъакIуэгъуэ - дыгъэгъазэхэм, гъатхэпэ – мэлыжьыхьам бжъакъуэкlэ къытекlэн кlадзэ. Бланэбзхэр бжъакъуэншэ.

Здэпсохэмрэ зэрзэшъхьащыкlхэмрэ[гъэтэрэзын]

Бланэр инэхъыбэм мэзхэм щопсоу Шlыгум и Ишъхъэрэ, нэхъ макlыу мэзкъуихэм, губгъуэхэм. Еуропэм здэпсохэр: Полшэм, Балтикэ къэралхэм, Чехым, Урысыхум, Украинэм, Скандинавхэм, Урысейикум; Азиэм - Ишъхъэрэ Монголым, Къуэкlыпlэ Китайм къыщыкlэдзауэ Ишъхъэрэ Сыбырым нэгъунэ. Ишъхъэрэ Америкэм идей Аласкэм, Канадáм, ишъхъэрэ-къуэкlыпlэм нэгъунэ АШЗ-м иштат Колорадом нэгъунэ.

Урысейм щыпсор мин 730 хуэдиз (дунем тетым иныкъуэм хуэдиз), езы дуней псом тетыр милыуан 1, 5 хуэдизу ялъытэ.

Лъэпкъу зэрзэшъхьащыкlхэр[гъэтэрэзын]

Сурэтылъэ[гъэтэрэзын]